fa یک روش ترکیبی خوشه بندی مبتنی بر الگوریتم ژنتیک با استفاده از عملگر های جدید تغییر سایر موضوعاتی که به مرزهای دانش در مهندسی صنایع و تولید کمک می کند Other related Industrial and production reserach subjects in which has direct relation to the state-of-the art of the IE پژوهشي Research <p align="right"><span lang="FA" style="FONT-FAMILY: Nazanin FONT-SIZE: 11pt mso-ascii-font-family: 'Times New Roman' mso-hansi-font-family: 'Times New Roman' mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA" dir="rtl">مساله خوشه بندی به منظور کمینه کردن مجموع مجذور انحراف، یک مساله غیر خطی و غیر محدب بوده و دارای تعداد زیادی نقاط بهینه محلی است. هدف از این مقاله، ارائه روشی ترکیبی با استفاده از الگوریتم ژنتیک و </span><i><span style="FONT-FAMILY: "Times New Roman","serif" FONT-SIZE: 10pt mso-bidi-font-family: Nazanin mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA">K</span></i><span style="FONT-FAMILY: "Times New Roman","serif" FONT-SIZE: 10pt mso-bidi-font-family: Nazanin mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA">-Means</span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span lang="FA" style="FONT-FAMILY: Nazanin FONT-SIZE: 11pt mso-ascii-font-family: 'Times New Roman' mso-hansi-font-family: 'Times New Roman' mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA" dir="rtl"><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span> برای خروج از نقاط بهینه محلی است</span><span lang="FA" style="FONT-FAMILY: "Times New Roman","serif" FONT-SIZE: 11pt mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA" dir="rtl">.</span><rect id="Rectangle_x0020_1811" style="Z-INDEX: -251643392 POSITION: absolute TEXT-ALIGN: left MARGIN-TOP: 99.75pt WIDTH: 65.1pt HEIGHT: 51.45pt VISIBILITY: visible MARGIN-LEFT: -60.4pt LEFT: 0px mso-wrap-style: square mso-width-percent: 0 mso-height-percent: 0 mso-wrap-distance-left: 9pt mso-wrap-distance-top: 0 mso-wrap-distance-right: 9pt mso-wrap-distance-bottom: 0 mso-position-horizontal: absolute mso-position-horizontal-relative: text mso-position-vertical: absolute mso-position-vertical-relative: text mso-width-relative: page mso-height-relative: page v-text-anchor: top" stroked="f" o:gfxdata="UEsDBBQABgAIAAAAIQC75UiUBQEAAB4CAAATAAAAW0NvbnRlbnRfVHlwZXNdLnhtbKSRvU7DMBSF dyTewfKKEqcMCKEmHfgZgaE8wMW+SSwc27JvS/v23KTJgkoXFsu+P+c7Ol5vDoMTe0zZBl/LVVlJ gV4HY31Xy4/tS3EvRSbwBlzwWMsjZrlprq/W22PELHjb51r2RPFBqax7HCCXIaLnThvSAMTP1KkI +gs6VLdVdad08ISeCho1ZLN+whZ2jsTzgcsnJwldluLxNDiyagkxOquB2Knae/OLUsyEkjenmdzb mG/YhlRnCWPnb8C898bRJGtQvEOiVxjYhtLOxs8AySiT4JuDystlVV4WPeM6tK3VaILeDZxIOSsu ti/jidNGNZ3/J08yC1dNv9v8AAAA//8DAFBLAwQUAAYACAAAACEArTA/8cEAAAAyAQAACwAAAF9y ZWxzLy5yZWxzhI/NCsIwEITvgu8Q9m7TehCRpr2I4FX0AdZk2wbbJGTj39ubi6AgeJtl2G9m6vYx jeJGka13CqqiBEFOe2Ndr+B03C3WIDihMzh6RwqexNA281l9oBFTfuLBBhaZ4ljBkFLYSMl6oAm5 8IFcdjofJ0z5jL0MqC/Yk1yW5UrGTwY0X0yxNwri3lQgjs+Qk/+zfddZTVuvrxO59CNCmoj3vCwj MfaUFOjRhrPHaN4Wv0VV5OYgm1p+LW1eAAAA//8DAFBLAwQUAAYACAAAACEAnu2RTLUCAADiBQAA HwAAAGNsaXBib2FyZC9kcmF3aW5ncy9kcmF3aW5nMS54bWysVF1P2zAUfZ+0/2D5PSQpSdtEBASF oklsQ3T8ANdxE2uOndnuF9P++66dhBaYeNiWl/j6fvjc43N9drFrBNowbbiSBY5PIoyYpKrksirw 47d5MMXIWCJLIpRkBd4zgy/OP344I3mlSVtziqCCNDkpcG1tm4ehoTVriDlRLZPgWyndEAumrsJS ky1UbkQ4iqJx2BAu8fmh1DWxBK01/4tSQtHvrJwRuSEGSgqaH+/0GAX998okl5tb3S7ae+2Q0y+b e414WWBgTpIGKMJh7+jDwAxfZVWHAruVbly8Wq3QrsBBchpPodS+wKnjKI26cmxnEQX/dDSeTMBP IWCcniZx2h9Xf32/AK1v3i0BEDsosDiCZ1oHTm7e9htP43ho+YFR0EglGPK7AwFDkmnv4HoMkmpW Qxi71Fpta0ZKA5Jz+OFMILIL91wdMoHd5fazKoFYsrbKy+W/cPbcMMlbbewtUw1yiwJr6MafQzZ3 xnbwhhDHhlGCl3MuhDd0tZwJjTZEFHjuv76jF2FCeh6VS+sqdjtwr3CG87kb9tr/mcWjJLoaZcF8 PJ0EyTxJg2wSTYMozq6ycZRkyfX8lwMYJ3nNy5LJOy7ZMIdx8kbkDadaGbWyJ1Q1ISiNUzbMIkxi HHWTiLYFztJR6nt/gd4cNxn5709NNtwyjQRvQKfPQSR3N30jS68KS7jo1uFL+F4EwMHw96zAHZl+ 0Oxu4aVod1eq3DvClvAHdWgFVwYTAY8YLGqlnzDawtNUYPNjTTTDSHySILQsThIIs95I0skIDH3s WR57iKRQqsAWo245s2BByrrVvKrhpNjTJNUlqHLFe5l0mBw6YezC7gXzXXvkTJb3RJMHwCxgCgrM ZPC46HmECGj20NzasEXrxqoTS9e9pwMCX71uPrV/jd0Temyf/wYAAP//AwBQSwMEFAAGAAgAAAAh AJxOXiHiBgAAOhwAABoAAABjbGlwYm9hcmQvdGhlbWUvdGhlbWUxLnhtbOxZT28bRRS/I/EdRntv 4/+NozpV7NgNtGmj2C3qcbwe704zu7OaGSf1DbVHJCREQRyoxI0DAiq1EpfyaQJFUKR+Bd7M7K53 4jVJ2wgqaA7x7tvfvP/vzZvdy1fuRQwdEiEpjzte9WLFQyT2+YTGQce7NRpcWPeQVDieYMZj0vHm RHpXNt9/7zLe8BlNxhyLySgkEUHAKJYbuOOFSiUba2vSBzKWF3lCYng25SLCCm5FsDYR+AgERGyt Vqm01iJMY28TOCrNqM/gX6ykJvhMDDUbgmIcgfSb0yn1icFODqoaIeeyxwQ6xKzjAc8JPxqRe8pD DEsFDzpexfx5a5uX1/BGuoipFWsL6wbmL12XLpgc1IxMEYxzodVBo31pO+dvAEwt4/r9fq9fzfkZ APZ9sNTqUuTZGKxXuxnPAsheLvPuVZqVhosv8K8v6dzudrvNdqqLZWpA9rKxhF+vtBpbNQdvQBbf XMI3ulu9XsvBG5DFt5bwg0vtVsPFG1DIaHywhNYBHQxS7jlkytlOKXwd4OuVFL5AQTbk2aVFTHms VuVahO9yMQCABjKsaIzUPCFT7ENO9nA0FhRrAXiD4MITS/LlEknLQtIXNFEd78MEx14B8vLZ9y+f PUHH958e3//p+MGD4/s/WkbOqh0cB8VVL7797M9HH6M/nnzz4uEX5XhZxP/6wye//Px5ORDKZ2He 8y8f//b08fOvPv39u4cl8C2Bx0X4iEZEohvkCO3zCAwzXnE1J2PxaitGIabFFVtxIHGMtZQS/n0V Ougbc8zS6Dh6dInrwdsC2kcZ8OrsrqPwMBQzRUskXwsjB7jLOetyUeqFa1pWwc2jWRyUCxezIm4f 48My2T0cO/HtzxLom1laOob3QuKoucdwrHBAYqKQfsYPCCmx7g6ljl93qS+45FOF7lDUxbTUJSM6 drJpsWiHRhCXeZnNEG/HN7u3UZezMqu3yaGLhKrArET5EWGOG6/imcJRGcsRjljR4dexCsuUHM6F X8T1pYJIB4Rx1J8QKcvW3BRgbyHo1zB0rNKw77J55CKFogdlPK9jzovIbX7QC3GUlGGHNA6L2A/k AaQoRntclcF3uVsh+h7igOOV4b5NiRPu07vBLRo4Ki0SRD+ZiZJYXiXcyd/hnE0xMa0GmrrTqyMa /13jZhQ6t5Vwfo0bWuXzrx+V6P22tuwt2L3KambnRKNehTvZnntcTOjb35238SzeI1AQy1vUu+b8 rjl7//nmvKqez78lL7owNGg9i9hB24zd0cqpe0oZG6o5I9elGbwl7D2TARD1OnO6JPkpLAnhUlcy CHBwgcBmDRJcfURVOAxxAkN71dNMApmyDiRKuITDoiGX8tZ4GPyVPWo29SHEdg6J1S6fWHJdk7Oz Rs7GaBWYA20mqK4ZnFVY/VLKFGx7HWFVrdSZpVWNaqYpOtJyk7WLzaEcXJ6bBsTcmzDUIBiFwMst ON9r0XDYwYxMtN9tjLKwmCicZ4hkiCckjZG2ezlGVROkLFeWDNF22GTQB8dTvFaQ1tZs30DaWYJU FNdYIS6L3ptEKcvgRZSA28lyZHGxOFmMjjpeu1lresjHScebwjkZLqMEoi71HIlZAG+YfCVs2p9a zKbKF9FsZ4a5RVCFVx/W70sGO30gEVJtYxna1DCP0hRgsZZk9a81wa3nZUBJNzqbFvV1SIZ/TQvw oxtaMp0SXxWDXaBo39nbtJXymSJiGE6O0JjNxD6G8OtUBXsmVMLrDtMR9A28m9PeNo/c5pwWXfGN mMFZOmZJiNN2q0s0q2QLNw0p18HcFdQD20p1N8a9uimm5M/JlGIa/89M0fsJvH2oT3QEfHjRKzDS ldLxuFAhhy6UhNQfCBgcTO+AbIH3u/AYkgreSptfQQ71r605y8OUNRwi1T4NkKCwH6lQELIHbclk 3ynMquneZVmylJHJqIK6MrFqj8khYSPdA1t6b/dQCKluuknaBgzuZP6592kFjQM95BTrzelk+d5r a+CfnnxsMYNRbh82A03m/1zFfDxY7Kp2vVme7b1FQ/SDxZjVyKoChBW2gnZa9q+pwitutbZjLVlc a2bKQRSXLQZiPhAl8A4J6X+w/1HhM/sFQ2+oI74PvRXBxwvNDNIGsvqCHTyQbpCWOIbByRJtMmlW 1rXp6KS9lm3W5zzp5nJPOFtrdpZ4v6Kz8+HMFefU4nk6O/Ww42tLW+lqiOzJEgXSNDvImMCUfcna xQkaB9WOB1+TIND34Aq+R3lAq2laTdPgCj4ywbBkvwx1vPQio8BzS8kx9YxSzzCNjNLIKM2MAsNZ +g0mo7SgU+nPJvDZTv94KPtCAhNc+kUla6rO577NvwAAAP//AwBQSwMEFAAGAAgAAAAhAJxmRkG7 AAAAJAEAACoAAABjbGlwYm9hcmQvZHJhd2luZ3MvX3JlbHMvZHJhd2luZzEueG1sLnJlbHOEj80K wjAQhO+C7xD2btJ6EJEmvYjQq9QHCMk2LTY/JFHs2xvoRUHwsjCz7DezTfuyM3liTJN3HGpaAUGn vJ6c4XDrL7sjkJSl03L2DjksmKAV201zxVnmcpTGKSRSKC5xGHMOJ8aSGtHKRH1AVzaDj1bmIqNh Qaq7NMj2VXVg8ZMB4otJOs0hdroG0i+hJP9n+2GYFJ69elh0+UcEy6UXFqCMBjMHSldnnTUtXYGJ hn39Jt4AAAD//wMAUEsBAi0AFAAGAAgAAAAhALvlSJQFAQAAHgIAABMAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAA AFtDb250ZW50X1R5cGVzXS54bWxQSwECLQAUAAYACAAAACEArTA/8cEAAAAyAQAACwAAAAAAAAAA AAAAAAA2AQAAX3JlbHMvLnJlbHNQSwECLQAUAAYACAAAACEAnu2RTLUCAADiBQAAHwAAAAAAAAAA AAAAAAAgAgAAY2xpcGJvYXJkL2RyYXdpbmdzL2RyYXdpbmcxLnhtbFBLAQItABQABgAIAAAAIQCc Tl4h4gYAADocAAAaAAAAAAAAAAAAAAAAABIFAABjbGlwYm9hcmQvdGhlbWUvdGhlbWUxLnhtbFBL AQItABQABgAIAAAAIQCcZkZBuwAAACQBAAAqAAAAAAAAAAAAAAAAACwMAABjbGlwYm9hcmQvZHJh d2luZ3MvX3JlbHMvZHJhd2luZzEueG1sLnJlbHNQSwUGAAAAAAUABQBnAQAALw0AAAAA " o:spid="_x0000_s1026" ><span lang="FA" style="FONT-FAMILY: Nazanin FONT-SIZE: 11pt mso-ascii-font-family: 'Times New Roman' mso-hansi-font-family: 'Times New Roman' mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA" dir="rtl">استفاده از الگوریتم ژنتیک برای خروج از نقاط بهینه محلی، توسط محققین بسیاری انجام شده است. در این مقاله روش های جدیدی برای عملگرهای بازترکیبی و جهش ارائه شده است. منطق روش های پیشنهادی بر این امر استوار است که اگر عملگرهای تغییر به جای آنکه بطور تصادفی در کل فضای جواب اعمال گردند، در یک منطقه محدود از پیش تعریف شده، انجام شوند، به جواب های بهتری دست خواهیم یافت. برای ارزیابی الگوریتم پیشنهادی، از سه نوع عملگر جهش و پنج نوع عملگر بازترکیبی بر روی مجموعه داده­های استاندارد استفاده شده است. مقایسه نتایج بدست آمده با سایر روش ها، به ازای </span><i><span style="FONT-FAMILY: "Times New Roman","serif" FONT-SIZE: 10pt mso-bidi-font-family: Nazanin mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA">K</span></i><span lang="FA" style="FONT-FAMILY: Nazanin FONT-SIZE: 11pt mso-ascii-font-family: 'Times New Roman' mso-hansi-font-family: 'Times New Roman' mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US mso-bidi-language: FA" dir="rtl">های متفاوت، نشان می­دهد می­توان با استفاده از عملگر بازترکیبی ساده یک نقطه ای و عملگر جهش ارائه شده در این مقاله با نام "عملگر جهش منطقه ای خوشه ای"، به جواب های بهتری دست یافت.</span></p> <p> <i> The clustering problem under the criterion of minimum sum of squares is a non-convex and non-linear program, which possesses many locally optimal values, resulting that its solution often being stuck at locally optimal values and therefore cannot converge to global optima solution. In this paper, we introduce several new variation operators for the proposed hybrid genetic algorithm for the clustering problem. The novel mutation operator, called Clustering Regional Mutation, exchanges neighboring centers and a simple one-point crossover. The proposed algorithm identifies proper clustering. The experimental results are given to illustrate the effectiveness of the new genetic algorithm. </i></p> خوشه بندی،الگوریتم ژنتیک،الگوریتم K-Means. Clustering,Genetic algorithm,K-Means algorithm 121 128 http://ijiepm.iust.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-208-10&slc_lang=fa&sid=1 Masood Yaghini yaghini@iust.ac.ir 180031947532846003978 180031947532846003978 Yes Assistance Professor of Railway Eng-Iran University of Science and Technology Roya Soltanian 180031947532846003979 180031947532846003979 No MSc student of Master of Business Administration-Iran University of Science and Technology Javad Noori 180031947532846003980 180031947532846003980 No BSc student of Computer Eng-Iran University of Science and Technology