fa مسأله زمان‌بندی کار کارگاهی چندهدفی انعطاف‌پذیر پویا با در نظر گرفتن محدودیت نگهداری و تعمیرات سایر موضوعاتی که به مرزهای دانش در مهندسی صنایع و تولید کمک می کند Other related Industrial and production reserach subjects in which has direct relation to the state-of-the art of the IE كاربردي Applicable <p align="right"><span style="FONT-STYLE: normal FONT-FAMILY: Nazanin FONT-SIZE: 11pt FONT-WEIGHT: normal mso-ansi-font-size: 10.0pt mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-bidi-language: FA mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US" dir="rtl" lang="FA">در محیط‌های صنعتی واقعی، ممکن است ماشینی به دلایل مختلف (مانند نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه) در طول افق برنامه‌ریزی در دسترس نباشد. در تحقیق حاضر، محدودیت دسترسی به ماشین‌ها از نوع قطعی (تحت عنوان محدودیت نت) و در حالت دسترسی نامعین بررسی شده است. پس از مدل‌سازی مسأله، برای حل آن، الگوریتم ژنتیک توسعه‌یافته‌ای ‌با کروموزوم‌های دوبعدی پویا که در آن برای حل زیرمسأله نت یک الگوریتم ابتکاری دیگری نیز پیشنهاد شده؛ ارائه شد. عملکرد الگوریتم پیشنهادی در دو حالت مورد ارزیابی قرار گرفت. در حالت اول عملکرد نسخه توسعه یافته از الگوریتم پیشنهادی، با یک روش تکاملی موجود در ادبیات مقایسه شد که برای سه سطح انعطاف</span><em><span style="FONT-STYLE: normal FONT-FAMILY: "MS Mincho" FONT-SIZE: 11pt FONT-WEIGHT: normal mso-ansi-font-size: 10.0pt mso-bidi-language: FA mso-bidi-font-family: 'MS Mincho' mso-ascii-font-family: Calibri mso-hansi-font-family: Calibri mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US" dir="rtl" lang="FA"> </span></em><em><span style="FONT-STYLE: normal FONT-FAMILY: Nazanin FONT-SIZE: 11pt FONT-WEIGHT: normal mso-ansi-font-size: 10.0pt mso-fareast-font-family: 'Times New Roman' mso-bidi-language: FA mso-ansi-language: EN-US mso-fareast-language: EN-US" dir="rtl" lang="FA">پذیری جزئی، متوسط و کامل به ترتیب نشانگر 3.9% ، 4.59% و 4.55% بهبود در شاخص «بهترین جواب به دست آمده» و نیز 4.9% ، 5.33% و 4.60% بهبود در شاخص «میانگین جواب‌های به دست آمده» است. در حالت دوم نیز روش پیشنهادی بر اساس شاخص «میانگین تابع هدف» در حالت وجود یک، دو و سه فعالیت نت به ترتیب با میانگین 4.68%، 9.48% و 11.75% افزایش، از عملکرد مطلوبی برخوردار است. نتایج محاسبات در هر دو حالت رجحان روش حل پیشنهادی را در زمینه‌های کیفیت جواب‌ها و سرعت همگرایی، نشان می‌دهد</span></em></p> <p> <i> In this paper, Multi-objective Flexible dynamic Job shop scheduling with maintenance constraints is investigated. In the recent researches the single objective models were assessed. Whereas in competitive conditions, decision makers encountered with simultaneous multi-objective problems that could be conflict with each other. In this research, the objectives are makespan, mean flow time and mean tardiness. These objectives are adaptable to the concept of just-in-time and supply chain management. In real world, machines may be unavailable for various reasons, such as maintenance. In this paper deterministic machine availability as a non-fixed availability is studied. Therefore a mathematical model and improved genetic algorithm with dynamic control parameters that changed through the algorithm is proposed to reducing the probability of early convergence and local optimum. Moreover a heuristic algorithm is proposed to solve maintenance sub-problem. Computational experiments for the three flexibility levels show that the best result of proposed algorithm without maintenance have 3.9%, 4.9% and 4.55% improvement and mean results have 4.9%, 5.33% and 4.6% improvement compared with existing methods. And with considering one, two and three maintenance, the mean of objective function have increased 4.68%, 9.48% and 11.75%. The results show the superiority of the proposed algorithm </i><i>. </i></p> کار کارگاهی پویای انعطاف‌پذیر، زمانبندی چندهدفی، نت، الگوریتم ژنتیک، تنظیم دینامیکی پارامترهای کنترلی Dynamic Flexible Job-Shop, Multi-Objective Scheduling, Maintenance, Genetic Algorithm, Dynamic Crossover & Mutation rate 13 26 http://ijiepm.iust.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-138-2&slc_lang=fa&sid=1 نسیم نهاوندی N_nahavandi@modares.ac.ir 180031947532846002349 180031947532846002349 Yes استادیار بخش مهندسی صنایع، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه تربیت مدرس محمّد عباسیان M.abbasian586@gmail.com 180031947532846002350 180031947532846002350 No کارشناس ارشد مهندسی صنایع دانشگاه تربیت مدرس،